Xarici əmlak sərgiləri: fürsət, yoxsa fırıldaq tələsi? – Ekspertdən xəbərdarlıq

Son vaxtlar Azərbaycanda xarici tikinti şirkətləri tərəfindən təşkil edilən əmlak sərgilərinin sayı artmaqdadır. Bu sərgilərdə Türkiyə, BƏƏ, Gürcüstan, Kipr və digər ölkələrdə inşa edilən daşınmaz əmlak nümunələri nümayiş olunur, sərgi iştirakçılarına isə həmin mənzillərin qısa müddətdə və “xüsusi şərtlərlə” satışı təklif edilir. Lakin sahə mütəxəssisləri bu cür sərgilərin bir çoxunda ciddi risklərin mövcud olduğu barədə xəbərdarlıq edir.

Tribunainfo.az-a danışan əmlak üzrə ekspert Elnur Fərzəliyev bildirib ki, bu sərgilərin böyük əksəriyyətində mənzilləri satışa çıxaranlar əslində həmin xarici tikinti şirkətlərinin özləri deyil, onlara bağlı olan və ya sadəcə adından istifadə edən vasitəçi alqı-satqı şirkətləridir:
“Almaq istədiyiniz əmlakın yerləşdiyi ölkədə fiziki olaraq olmadan, mənzili yerində görmədən, nə əmlak sahibi ilə, nə də tikinti şirkətinin rəhbərliyi ilə birbaşa ünsiyyət qurub hüquqi razılaşma əldə etmədən heç bir müqaviləyə imza atmaq olmaz”.
Elnur Fərzəliyevin sözlərinə görə, bu sərgilərdə bəzi xarici nümayəndələr alıcılara qısa müddətli kredit şərtləri, hətta mənzil alışı qarşılığında vətəndaşlıq və ya daimi yaşayış icazəsi vəd edirlər. Lakin bu vədlər çox vaxt yalnız şifahi olur və hüquqi zəmanət daşımır:
“Bəzi hallarda vətəndaşlardan ilkin ödənişin böyük hissəsini nağd şəkildə vermələri tələb olunur. Onlara deyilir ki, pulu xaricə çıxarmaq işini şirkət özü həll edəcək. Bu isə ciddi risk daşıyır, çünki bu cür proseslər nə nəzarətdədir, nə də şəffafdır”.
Ekspertlərin fikrincə, sərgilərdə təqdim edilən əmlakların qiymətləri də çox zaman real bazar dəyərindən yüksək olur. Alıcılara “əlçatmaz fürsət” kimi təqdim edilən bu təkliflər, əslində, aldanma riski daşıyan cazibədar tələlərə çevrilə bilər. Üstəlik, bu tip razılaşmalarda rəsmi müqavilələr olmadan və hüquqi müşavirə aparılmadan imzalanan sənədlər sonradan heç bir hüquqi qüvvəyə malik olmaya bilər.
Ekspertlər və vəkillər bu cür sərgilərdə iştirak edən vətəndaşlara tövsiyə edir ki, əmlakı yalnız yerində görüb, real sahiblərlə və ya etibarlı tikinti şirkəti ilə birbaşa əlaqə qurduqdan sonra qərar versinlər;
Hüquqi müşavir olmadan heç bir sənədə imza atmasınlar;
Pul köçürmələrini yalnız rəsmi bank kanalları ilə, şəffaf şəkildə həyata keçirsinlər;
“Vətəndaşlıq verilir” vədi ilə edilən təkliflərə ehtiyatla yanaşsınlar, çünki bu məsələlər yalnız dövlətlərin qanunvericiliyi ilə tənzimlənir və sadə əmlak alışı ilə əldə edilmir.